Şanlıurfa Arkeoloji ve Haleplibahçe Mozaik Müzesi

Arkeoloji Müzesi



Celal ULUDAĞ
Arkeolog
Şanlıurfa Müze Müdürü

                                                           ŞANLIURFA MÜZESİ

           Şanlıurfa’da bir müze açılması fikri 1948 yılında oluşmaya başlamış ve mevcut eserlerin Atatürk İlkokulu’nda bir depoda toplanması sonucunda müzenin kurulusu ile ilgili ilk teşebbüs gerçekleşmiştir. 1956 yılında müze için Şehit Nusret İlkokulu’nda bir yer ayrılarak eserler burada depolanmıştır. Müze için ayrılan bu mahallin yeterli olmaması ve yörenin binlerce yıllık tarihini belgeleyen zengin kültür varlıklarını sergileme ihtiyacı, yeni bir müze binasının yapımını gerektirmiştir. 1965 yılında Şanlıurfa merkez Şehitlik mevkiinde, 1500 m²’lik bir alan üzerinde müze binasının inşaatına başlanmıştır. Binanın yapımı ve teshir tanzim islerinin tamamlanmasını takiben Şanlıurfa Müzesi 1969 yılında ziyarete açılmıştır. Ancak Şanlıurfa’nın Arkeolojik potansiyeli göz önüne alındığında müze binasının mevcut haliyle sergi salonları ve depoları yetersiz kaldığı görüldüğünden, Şanlıurfa’nın dönüşüm yaşanan merkezi bir bölgesinde güneyinde kentin önemli değerlerinden Balıklıgöl'e, kuzeyinde kentin sıklıkla kullandığı AVM ve otellere komşu, 60 bin dönümlük arazi üzerinde 29 bin m²’lik kapalı alanda 3 katlı yeni "Şanlıurfa Arkeoloji Müzesi", Haleplibahçe'de ortaya çıkan mozaiklerin sergileneceği 5 Bin m²’lik alanda " Mozaik Müzesi" ve her iki müze arasında da deneysel arkeolojik çalışmaların da yapılabileceği Arkeopark Projesi’nin temeli Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından 2012 yılında atılmıştır. Yeni Şanlıurfa Arkeoloji Müzesi Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip ERDOGAN'ın katılımıyla 24 Mayıs 2015 tarihinde ziyarete açılmıştır. 24 Mayıs 2015 tarihinde ziyarete açılan Şanlıurfa Arkeoloji Müzesi büyük bir kompleks olarak tasarlanmıştır. Şanlıurfa Arkeoloji Müzesi içerisinde 14 adet ana sergi salonu ve 33 adet canlandırma alanı bulunmaktadır. Ayrıca resim, heykel vb. sergilerin yapılabileceği geçici sergi salonu, tanıtım filmlerinin gösterildiği sinevizyon odaları, çocuk oyun alanı ve hediyelik eşya satış üniteleri de yer almaktadır. Müzenin giriş kısmında yaklaşık 1000 araçlık kapalı otopark ve gelen ziyaretçilerin dinlenip vakit geçirebilecekleri 400 kişilik kapalı alana sahip cafe/restoran bulunmaktadır. Arkeoloji Müzesi ve Mozaik Müzesi arasında bulunan Arkeopark alanında ise kronolojik olarak sıralanmış döneminin mimari özelliklerini yansıtan yapı örnekleri ile bu yapıların içerisinde özellikle döneminin sanatını yansıtan turizm amaçlı imalatların yapılabileceği mekânlara yer verilmiştir. Ayrıca yine Arkeopark alanında kazı çalışmalarının nasıl yapıldığını, özellikle okul çağındaki çocuklara daha iyi anlatabilmek için deneysel arkeolojik çalışmaların yapılabileceği kazı eğitim alanı bulunmaktadır. Müze içerisindeki sergi salonları kronolojik bir sıra içerisinde canlandırmalarla birlikte ziyaretçiyi sıkmadan ve yormadan zamanda yolculuk seklinde gezilmektedir.
DJI01730.jpg

Şanlıurfa Arkeoloji Müzesi depolarında bulunan yaklaşık 65.000 eserden 5000 eser hâlihazırda sergiye çıkarılmıştır Ancak sergiye çıkarılamayan diğer eserlerin dönüşümlü olarak sergiye çıkarılması planlanmaktadır. Şanlıurfa Arkeoloji Müzesi sergi salonlarında kronolojik olarak önce Paleolitik Döneme ait yüzey buluntuları ve canlandırmalar, Neolitik Döneme tarihlenen İnsan boyutlarında yapılmış dünyanın en eski heykeli "Balıklıgöl Adamı", Dünyanın en eski tapınağı Göbeklitepe kazı buluntuları ve canlandırmaları, Nevali Çori

Tapınağı, Kalkolitik, Tunç, Demir, Helenistik, Roma, Bizans ve İslami dönemlerine ait en önemli eserler sergilenmektedir. Sanlıurfa Arkeoloji Müzesi Neolitik Dönem eserleri açısından dünya müzeleri arasında önemli bir yere sahiptir. Dünyanın en eski tapınağı Göbeklitepe'ye ait eserler Şanlıurfa Arkeoloji Müzesinde sergilenmektedir. Ayrıca Savaşçı Amazon Kadınlarının dünyada ilk olarak mozaiğe resmedilmiş hali Şanlıurfa Mozaik Müzesinde sergilenmektedir.

DJI01713.jpg